.
Türkiye’nin GSM operatörleri Avea, Turkcell ve Vodafone arasındaki rekabet pazarın da büyüklüğü dolayısıyla heyecanını hiç kaybetmeden sürüyor. Buna heyecan demek pek doğru bir tabir gibi görünmese de, biz reklam izleyicisi olarak bu üç şirket arasındaki reklam savaşı beni oldukça eğlendiriyor. Kısa bir süre önce sanki onca zaman tüketicilerin şikayet etmesine neden olan uygulamaları uzaydan gelen bir başka GSM operatörü yapmış gibi bir “cep anayasası, tüketici hakları bildirgesi” gibi reklam serisi gelmiş ve bir gün arayla yayına giren reklamlarıyla Turkcell bu konuda ilk olma ünvanını elde etmiş olsa da, Vodafone ve Turkcell bu reklam kampanyalarındaki pişti durumu nedeniyle mahkemelik olmuştu. Ayrıca Reklam Özdenetim Kurulu (RÖK) üç şirketin de bazı reklamlarına yayın durdurma cezası vermişti. Vodafone ‘Kaçan Kurtuluyor’, Avea, Azra Akın – numara taşıma ve Turkcell’in kısa bir süre önce yayınlanan Sertab Erener’li ‘Turkcell 4 çeker’ reklamları için RÖK tarafından yayın durdurma kararı alınmıştı.
Turkcell’in, Avea’nın Erdem Yener tarafından canlandırılan fasulyesi ve Vodafone’un Şafak Sezer tarafından canlandırılan Selim karakteri karşısında uzunca bir süre koruduğu sessizliği Şahan Gökbakar’ın hayat verdiği “ÖzTürkcell” ile bozmasıyla birlikte, bir reklam bombardımanı ile daha karşı karşıya kalıverdik. Önce Turkcell’lilere çeşitli indirimler sunan Arçelik’e kızdı ÖzTürkcell ve bütün abonelerinin bulaşıklarını yıkadı, ardından kasaba havuzundaki ördeklerin tüylerinden yastık yapmaya uğraştı son olarak da Billur Kalkavan’ı marka yüzü olarak bir basın toplantısıyla ilan etti. Bir sorun vardı ki reklam yıldızının adının ‘Binnur’ olduğunu sanarak büyük bir yanlışlık yapmıştı. Her yöne 1000 dakika kampanyasına odaklanan bu reklam filmiyle aynı zamanda Avea da bambaşka bir komedi yıldızıyla karşımıza çıktı. ‘Vampir Edward’ rolündeki Ata Demirer ilk reklam filmiyle kendine has üslubunu da katarak dikkati fazlasıyla çekti. Bu arada Vodafone Berke Hürcan tarafından canlandırılan ‘Redman’ adlı kahramanın “Nerede bir iletişim problemi varsa, Nerede bir haksızlık varsa, Tüketicinin kahramanı Redman orada” sloganıyla yardıma koşan süper kahramanının yer aldığı reklam filmleri ile de ekrana gelmeye başladı. Ayrıca rakiplerinden geride kalmayarak Selim karakterinin yer aldığı bir indirim reklamı da hazırladı.
Avea’nın fasulyesi de son olarak karşımıza yine neredeyse rakiplerle eş zamanlı yayına giren, operatörlerin çeşitli markalarla yaptığı indirim/avantajlı alışveriş kampanyalarına yönelik olarak hazırlanan reklamla geldi. Arkadaşı Optik’i taktığı ok şeklindeki gözlüklerle oldukça komik şekilde gördüğü reklam filminde Erdem Yener özellikle mimikleriyle yine oldukça eğlenceliydi.
GSM şirketleri arasındaki rekabet, en başta da söylediğim gibi beni kesinlikle çok eğlendiriyor. Her biri ciddi reklam harcamaları yapan bu şirketlerin rekabet adına zaman zaman çocuklaştıklarını dahi düşünüyorum zaman zaman. Yaratıcılıkta sınır tanımayan reklam kampanyalarıyla rekabetin soğumasına asla izin vermiyorlar. Ancak bir nokta var ki, akılda kalıcı olan reklamlar genellikle az laf ile çok iş yapanlar oluyor. Bu üç ezeli rakibin yürüttükleri reklam kampanyaları içinde farklılaşabilen, şirketlerin kendileri değil kullanılan karakterler oluyor. Böylece de, reklam ne diyor diye değil, karakter ne diyor, nasıl bir komiklik ya da aksiyon gerçekleştiriyor diye izlenen reklamlar çıkıyor ortaya. Bu açıdan bakınca, Ata Demirer’in can verdiği Vampir Edward karakterinin yer alacağı yeni reklam filmlerini bir izleyici olarak merakla bekliyorum. T-Mobile’ın ‘Canlı Angry Birds’ gibi yaratıcı uygulamaların benzerlerinin –ki eminim çok yaratıcı işler ortaya konulabilir- de zaman zaman hayata geçirilmesini umut ediyorum.
Kaynak: www.reklam.com.tr
Sosyal medya, geleneksel mecralara göre daha etkin olan kullanıcıları ve yenilikçi yaratıcı uygulamalara olanak veren yapısıyla, her geçen gün büyümeye devam ediyor. Başlıkla pek uygun görünmüyor olsa da bana göre sorunun cevabı ilk cümlede gizli; evet, reklamın reklamı yapılır, ama etkisi tartışılır. Klişe bir cümle haline gelen “internette tıklanma rekorları kıran bir video…” gibi cümleleri hepimiz sıklıkla duyuyoruz. Televizyonda kaç kişiye ulaştığı bilinmeyen bir reklamı yüklendiği video paylaşım sitesinde ya da sosyal ağda birçok kişi izleyebiliyor. En güncel örnek olarak, Shift.Delete.Net’te yer alan bir habere göre Avea’yı vermek mümkün. Avea’nın Eylül 2010 – Haziran 2011 tarihleri arasında yayına giren 25’in üzerindeki reklam filmi 30 milyondan fazla izlenmiş. Henüz kısa bir süre önce yayımlanmaya başlamış ve Reklam Özdenetim Kurulu tarafından revize edilmeleri konusunda uyarı almış olsalar da, Ata Demirer’in canlandırdığı “Vampir” ve “Teknik direktör” tiplemeleriyle dikkat çeken reklam filmlerinin izlenme sayısı şimdiden 3,5 milyonu bulmuş. Kesinlikle yüksek rakamlar olduğu şüphe götürmez. Akılda kalıcılık açısından ise, bence “Fasulye”nin önüne geçebilecek kadar başarılılar.
Dünya futbolunda 5-3-2’nin yeri yok diyerek doğrudan rakibe yüklense ve Özdenetim Esasları’nın “Kötüleme” başlıklı 12. Maddesi’ne aykırı bulunarak, 28 Haziran tarihine kadar gerekli revizyonların yapılmaması halinde durdurulmasına karar verilmiş olsa da, sosyal medyada çoktan yayılan bu reklamlar zaten çoktan kendi reklamlarını yapmış durumdalar. Gerekli revizyonlar yapıldıktan sonra – ki bu genelde ilgili bölümlerin reklamdan çıkartılması olacaktır- yayınına devam edebilecek olan bu reklamın inanıyorum ki bambaşka versiyon ya da versiyonları hızlı bir şekilde gelecektir. Çünkü çoğu kişi eğlenceli bulduğu bu reklamları defalarca izliyor. Aynı durum Turkcell’in ÖzTürkcell reklamları için de geçerli, Vodafone’un Selim reklamları için de geçerli. Üstelik asıl komedi unsurunu taşıyanın genellikle revize talep edilen bölümler olmasından dolayı bu reklam filmlerinin internet üzerinde izlenme oranının daha da artacağı muhakkak.
GSM şirketleri tarafından yoğun olarak karşılıklı göndermelerle sürdürülen bu reklam kampanyalarının tüketicileri fazlasıyla eğlendirdiği ortada. Bunun dışındaysa, her üç marka da bilinirlik anlamında zaten bir sıkıntı yaşamıyor. Satın alma açısından bakacak olursak, belirli alışkanlıklar yerine oturmuş durumda. Her üç şirketin kendine göre farklı avantajları mutlaka var, ancak kimse her ay operatörünü değiştirmiyor. Onun için sosyal medya üzerinde yapılan dolaylı reklamların da izlenme sayısının çokluğundan ötede fazla bir etkisi olmuyor. Sosyal medya başta sivil toplum kuruluşlarının gerçekleştirdiği kampanyalar olmak üzere oldukça etkili, çünkü kullanıcılar açısından interaktiviteye olanak tanıyor. Pasif iletişim yerine zaman zaman marka – kullanıcı karşılıklı iletişimine giden bir iletişim kurmak mümkün. Bu açıdan geleneksel medyada yayınlanan, bunun yanı sıra milyonlarca kişiye de internet ve sosyal medya üzerinden ulaşan reklamların kullanıcıları harekete geçirmediği, onlarla iletişim kurmadığı sürece, geleneksel medyada ulaştığından daha fazla etki sağlaması mümkün görünmüyor.
